هادی ناصری

بیماری فقیر و غنی

در گذشته بیماری‌هایی وجود داشته‌اند که گاه با همه‌گیری خود و نبود امکانات بهداشتی در آن زمان، قربانیان بسیاری می‌گرفتند. یکی از این بیماری‌های با‌سابقه، وبا (Cholera) است که در طول تاریخ هفت‌بار همه‌گیری جهانی داشته است. اکنون و با گذر از نیمه‌ی فصل گرم تابستان و با سابقه‌ی طولانی‌مدت وبا در ایران و اکثر کشورها و با توجه به شیوع وبا در مرزهای غربی ایران در سالیان گذشته به بررسی خلاصه‌وار این بیماری می‌پردازیم.

اول ماه اوت، آخرین خورشیدگرفتگی امسال

دومین و آخرین خورشیدگرفتگی سال ۲۰۰۸ میلادی، جمعه اول ماه اوت به وقوع می‌پیوندد. در ظهر روز جمعه ۱۱ مردادماه ۱۳۸۷ شمال کانادا، روسیه، مغولستان و چین شاهد خورشید گرفتگی به‌صورت کلی خواهند بود و در ایران نیز این گرفت به صورت جزئی قابل رویت است. کشور ایران تا ۲۵ سال آینده، یعنی تا روز اول فروردین ۱۴۱۲ شاهد خورشیدگرفتگی کلی نخواهد بود.

تازیانه‌ای در آسمان

تلسکوپ فضایی هابل تصویری از نوار نازک گازی به همراه ستارگان را ارائه کرد. این نوار تازیانه‌مانند، در کهکشان راه شیری معلق است. در حقیقت این نوار بسیار نازک، مقطعی از باقی‌مانده‌ی انفجار ستاره‌ای است که یکم ماه می سال ۱۰۰۶ پس از میلاد، رصدگرانی از آفریقا تا اروپا و خاور دور شاهد و ثبت‌کننده‌ی آن بودند. نوری که در حال حاضر «SN 1006» نامیده می‌شود و به سبب انفجار ستاره‌ای مهیبی بود که توسط یک کوتوله‌ی سفید در فاصله‌ی هفت هزار سال نوری از زمین ایجاد شده بود.

سرطان تیروئید

غده‌ی تیروئید بلافاصله زیر حنجره در دو طرف و جلوی نای واقع شده است. این غده در افراد بالغ به‌طور طبیعی ۱۵ تا ۲۰ گرم وزن دارد. این غده از حجره‌های (فولیکول) متعدد تشکیل شده است. این عضو حیاتی بیماری‌ها و ناراحتی‌های متعددی همچون پرکاری و کم کاری دارد که به دلیل درصد بالای مبتلایان، شناخته شده هستند. سرطان تیروئید نیز در حدود یک درصد سرطا‌ن‌های کشف شده در افراد را تشکیل می‌دهد.

سرطان پروستات

دستگاه تناسلی مردان از بیضه‌ها، چند غدد ضمیمه، مجرا و در نهایت آلت تناسلی تشکیل شده است. از جمله‌ی غدد ضمیمه‌ی تناسلی در مردان غده‌ی پروستات، سومین غده از این مجموعه غدد محسوب می‌شود. پروستات دور تا دور مجرای ادراری را احاطه کرده است. برخلاف تصور عمومی پروستات نقشی در تمایلات جنسی و نعوظ ندارد، بلکه وظیفه‌ی آن تأمین بخش عمده‌ای از مایع منی است. پروستات نیز مانند دیگر اعضای بدن دچار سرطان می‌شود. سرطان پروستات شایع‌ترین سرطان احشایی در مردان است و دومین علت شایع مرگ ناشی از سرطان در مردان مسن‌تر از پنجاه سال است.

سرطان کلیه

شواهدی از مصرف قهوه و چای در پیشگیری و کاهش خطر سرطان کلیه یافت شده است. منظور از چای، چای با غلظت کم و در اصطلاح چای کمرنگ است. چای با دارا بودن مواد مُدر و برخی آنتی اکسیدان‌ها و دیگر مواد ضد سرطانی، در پیشگیری از این سرطان موثر است. علاوه بر فشار خون بالا، برخی دیگر از بیماری‌های عمومی بدن، چون دیابت با نقش تخریبی و پوسانندگی کلیه و دیگر بافت‌های بدن، در بروز این سرطان نقش دارند.

سرطان بیضه

سرطان بیضه در سالیان اخیر در قفقاز و آفریقا شیوع فراوانی یافته و در آسیا کمتر از دو منطقه‌ی ذکر شده گسترده شده است. از دهه‌ی ۱۹۶۰ میلادی تا به امروز میزان ابتلا در سرتاسر جهان دو برابر شده و بیشترین میزان شیوع در کشورهای اسکاندیناوی، آلمان و نیوزیلند گزارش شده است. این سرطان در میان سیاهپوستان آمریکا کمتر از سفید‌پوستان شایع است اما میان سال‌های ۱۹۸۸ تا ۲۰۰۱ میلادی شیوع آن در سیاهپوستان دو برابر شده است.

آغاز فصلی نو در کاوش سیاره‌ی سرخ

مریخ‌نورد ققنوس (Phoenix) بامداد دوشنبه ششم خرداد بر سطح سیاره‌ی سرخ با موفقیت فرود آمد. نسل سوم مریخ‌نوردها درساعت ۴:۲۳ دقیقه‌ی بامداد در منطقه‌ی دره‌ی سبز (Green Valley) واقع در شمالگان مریخ با ۵۰ کیلومتر طول و ۲۵۰ متر عمق فرود آمد. این منطقه از ساختارهای چند ضلعی تشکیل شده است و برای اولین بار است که مریخ‌نشینی در آن فرود می‌آید. منطقه‌ی دره‌ی سبز مریخ احتمالاً مملو از یخ آب است و این مریخ‌نورد گام بزرگی در بررسی نشانه‌های آب بر خواهد داشت.

سرطان ریه

دود سیگار حاوی بیش از ۶۰ ماده‌ی سرطان‌زا از جمله رادیو‌ایزوتوپ‌های گاز رادون و نیتروزآمین و بنزوپیرین‌ها است. خطر ابتلا به سرطان ريه با افزايش مقدار و مدت تماس با دود تنباکو رابطه‌ی مستقيم دارد و هرچه سن شروع استعمال دخانيات پایين‌تر باشد عامل مستعد‌کننده و پيشتاز در ابتلای به سرطان ريه افزايش پيدا می‌کند.

سرطان روده بزرگ

سرطان روده بزرگ، بیشتر از پولیپ‌های کولون، تومورهای قارچی شکل و اکثراً خوش‌خیم موجود در روده بیشتر افراد، ناشی می‌شوند. همان‌طور که اشاره شد پولیپ‌ها در بسیاری از موارد خوش‌خیم و بی‌خطر هستند و تنها زمانی که بر اثر عاملی به بدخیمی تمایل پیدا کنند منجر به سرطان روده بزرگ خواهند شد. این پولیپ‌ها در افراد سیگاری، معتاد به الکل، کم‌تحرک و دارای وزن اضافه بیشتر دیده می‌شوند. یکی از اساسی‌ترین نشانه‌های درگیری با پولیپ خونریزی از مقعد و درپی آن خونی شدن لباس زیر فرد خواهد بود.

سودای خرچنگ

مطالعات نشان داده‌اند افرادی که رژیم غذایی آن‌ها بیشتر از کره، چربی‌‌های حیوانی و گوشت تشکیل شده باشد، بیشتر از افرادی که رژیم غذایی آن‌ها از میوه‌ و سبزیجات تشکیل شده است به سرطان کولون و رکتوم مبتلا می‌شوند. همچنین افراد گیاه‌خوار به میزان بیشتری به سرطان مثانه مبتلا می‌شوند.

افتتاح رادیو نجوم در روز جهانی نجوم

رادیو نجوم با رویکردی ترویجی در جهت اشاعه فراگیر علم ستاره‌شناسی و فضا تأسیس شده است و با بهره‌گیری از فضای اینترنت در نظر دارد تا با تحویل مناسب برنامه‌های خبری و تحليلی و گزارش‌های مختلف به مخاطبان علاقمند به نجوم و فضا، به جایگاه صدا در اطلاع‌رسانی اين حوزه‌های علم تثبيت و تحكيم بخشد. اين راديو قصد دارد تا با همراه‌كردن گزارشگران آماتور در سراسر ايران به تكميل اطلاع‌رسانی علمی در عرصه نجوم و فضا بپردازد.

ارمغانِ سبزی‌زارهای تبریز

سبزی در وعده‌های غذایی ایرانیان جایگاه ویژه‌ای داشته و دارد. این محصول محبوب کشاورزی در جای جای ایران، چه گرمسیر، چه سردسیر و چه معتدل کشت می‌شود. به گفته‌ی یک متخصص بیماری‌های عفونی، مشکل اساسی تمامی سبزی‌زارهای ایران، آلوده بودن آن‌ها به انواع میکروب‌ها و انگل‌هاست و عمده‌ترین دلیل این آلودگی، استفاده از فاضلاب یا همان کود انسانی برای آبیاری و تغذیه‌ی سبزی است.

احتمالاً زمین امن است

خبر بد این است که ۲۱ سال دیگر، یعنی سال ۲۰۲۹ ممکن است سیارک آپوفیس با زمین برخورد کند. خبر بد دیگر این است که هفت سال بعد، یعنی سال ۲۰۳۶ هم دوباره ممکن است زمین مورد اصابت این سیارک قرار بگیرد. خبر بد سوم این که انرژی حاصل از این برخورد، برابر با انرژی حاصل از انفجار ۸۸۰ میلیون تن تی‌ان‌تی خواهد بود. خبر خوب هم این‌که احتمال این برخورد، فقط «یک در ۴۵ هزار» برآورد شده است.

بیماری بوسه

بیماری بوسه یک عفونت ویروسی خود به خود محدود شونده است و تنها درمان‌های حمایتی و علامتی برای این بیماری انجام می‌شود. درمان حمایتی یعنی تجویز دارو برای جلوگیری از عفونت‌های ثانویه به دلیل تضعیف سیستم ایمنی در یک بیماری. درمان علامتی یعنی تجویز دارو برای برطرف کردن علایم یک بیماری.

کوچک اما پرقدرت

کشف کوچکترین سیاهچاله‌ای که تاکنون یافت شده است آن هم در کهکشان خودمان، راه شیری، چالش‌هایی را برای سفرهای آینده‌ی فضایی به خصوص آن دسته که نزدیکترند خواهد داشت. اگر شما به این سیاهچاله بیش از حد نزدیک شوید، آنگاه گرانش آن می‌تواند بدن شما را به یک رشته‌ی ماکارونی تبدیل کند.

آی‌پاد، کم‌خطر برای بیماران قلبی

ماه مه سال گذشته گزارش پژوهشی به طور گسترده منتشر شد که حاکی از ایجاد اختلال دستگاه‌های پخش‌کننده‌ی دیجیتال موسیقی، به خصوص آی‌پاد (iPod) بر عملکرد دستگاه‌های تنظیم کننده‌ی ضربان قلب یا پیس‌میکر بود. بر پایه‌ی این گزارش امواج الکترونیکی سرگردانی که از این دستگاه‌ها خارج می‌شود تاثیر منفی بر عملکرد پیس‌میکرها دارند.

میریام فارس؛ دیروز، امروز، فردا

هادی ناصری: میریام فارس، که هم‌اکنون در بیروت ساکن است، در مصاحبه‌های خود همیشه بر نقش مادرش به عنوان اصلی‌ترین مشوق هنری تأکید داشته است. او در خانواده‌ای بزرگ شد که به تحصیلات اهمیت زیادی می‌دادند. میریام دو خواهر به نام های رولا و جیحان دارد. نام میریام از زبان هندی گرفته شده و به معنی دختر زیبا است. نکته‌ای که باید ذکر شود این است که در فارسی بیشتر میریام فارس را «مریم فارس» صدا می‌کنند که اشتباه است.

انسلادوس و سوپ حیات

فضاپیمای کاسینی در گذر دوازدهم مارس خود از سطح قمر انسلادوس سیاره‌ی زحل، مواد آلی ضروری برای تشکیل حیات را کشف کرد. محققان احتمال می‌دهند ذخایری از آب مایع در زیر پوسته و مکان‌هایی که چشمه‌ها و بخار از آن‌ها خارج می‌شود وجود داشته باشد. دانشمندان امیدوارند با این کشف بتوانند وجود آب مایع در انسلادوس را به اثبات برسانند.

قمر حلقه بر دوش

فضاپیمای کاسینی شواهدی دال بر وجود حلقه‌ی‌ مواد در گردش به دور دومین قمر بزرگ زحل، ری‌آ (Rhea) به دست آورده است. این اولین‌بار است که به دور یک قمر، حلقه یافت می‌شود. یک صفحه‌ی پهن از غبار و حداقل یک حلقه توسط ابزارهای فضاپیمای کاسینی مربوط به مطالعات جوّ و مواد اطراف زحل و اقمارش پرده‌برداری شده است.